Livraria Lello: Το πιο όμορφο βιβλιοπωλείο στο Πόρτο και η ιστορία του
Livraria Lello: Το πιο όμορφο βιβλιοπωλείο στο Πόρτο και η ιστορία του
Στην καρδιά της παλιάς πόλης του Porto, λίγα μόλις βήματα από τον πύργο των Clérigos, υπάρχει ένα μέρος που δεν μοιάζει απλώς με βιβλιοπωλείο. Μοιάζει με ναό της φαντασίας. Η Livraria Lello αποτελεί ένα από τα πιο διάσημα βιβλιοπωλεία στον κόσμο και συγκαταλέγεται στα παλαιότερα της Πορτογαλίας, ενώ πολλοί ταξιδιώτες τη θεωρούν την πιο όμορφη βιβλιοθήκη που έχουν επισκεφθεί ποτέ.
Όποιος περνά την πόρτα της δεν μπαίνει απλώς σε έναν χώρο γεμάτο βιβλία. Μπαίνει σε μια ιστορία που ξεκίνησε πριν από περισσότερο από έναν αιώνα και συνεχίζει να γοητεύει χιλιάδες επισκέπτες κάθε χρόνο.
Η γέννηση ενός θρυλικού βιβλιοπωλείου
Η ιστορία της Livraria Lello ξεκινά τον 19ο αιώνα. Το 1869 δημιουργήθηκε στο Πόρτο η βιβλιοθήκη Livraria Internacional de Ernesto Chardron, η οποία σύντομα εξελίχθηκε σε σημαντικό κέντρο πνευματικής ζωής της πόλης.
Λίγες δεκαετίες αργότερα, ο επιχειρηματίας José Pinto de Sousa Lello αγόρασε τη βιβλιοθήκη και μαζί με τον αδελφό του António δημιούργησαν τον εκδοτικό οίκο και βιβλιοπωλείο Lello & Irmão. Το σημερινό εντυπωσιακό κτίριο εγκαινιάστηκε το 1906, σηματοδοτώντας την αρχή μιας νέας εποχής για το βιβλίο στην πόλη.
Από εκείνη τη στιγμή το βιβλιοπωλείο μετατράπηκε σε σημείο συνάντησης διανοουμένων, συγγραφέων και φοιτητών, σε μια εποχή όπου τα βιβλία αποτελούσαν βασικό εργαλείο ιδεών, πολιτικής συζήτησης και πολιτισμού.
Το διάσημο εσωτερικό και η κόκκινη σκάλα
Η εντυπωσιακή κόκκινη σκάλα της Livraria Lello στο Πόρτο
Η πιο χαρακτηριστική εικόνα του βιβλιοπωλείου είναι η εντυπωσιακή κόκκινη διπλή σκάλα που ανεβαίνει σαν σπείρα προς τον επάνω όροφο. Η σκάλα αυτή βρίσκεται στο κέντρο του χώρου και αποτελεί το πιο φωτογραφημένο σημείο της βιβλιοθήκης, δημιουργώντας μια θεατρική αίσθηση κίνησης μέσα στο κτίριο.
Γύρω της υψώνονται ξύλινες βιβλιοθήκες μέχρι το ταβάνι, ενώ το φυσικό φως εισέρχεται από ένα μεγάλο βιτρό στην οροφή που φέρει τη φράση Decus in Labore («Τιμή μέσα από την εργασία»).
Το εσωτερικό εκτείνεται σε δύο επίπεδα, τα οποία συνδέονται από αυτή τη διάσημη σκάλα που μοιάζει να αιωρείται στον χώρο και έχει γίνει ένα από τα πιο αναγνωρίσιμα αρχιτεκτονικά στοιχεία βιβλιοπωλείου στον κόσμο.
Ένα αρχιτεκτονικό αριστούργημα
Το κτίριο της βιβλιοθήκης σχεδιάστηκε από τον μηχανικό Francisco Xavier Esteves, ο οποίος συνδύασε στοιχεία νεογοτθικής αρχιτεκτονικής και Art Nouveau δημιουργώντας έναν χώρο σχεδόν θεατρικό.
Από την πρώτη στιγμή που ο επισκέπτης σηκώνει το βλέμμα, συναντά:
- τη διάσημη κόκκινη ξύλινη σκάλα που μοιάζει να αιωρείται στον χώρο
- ένα εντυπωσιακό βιτρό στην οροφή με το σύνθημα του βιβλιοπωλείου
- σκαλιστές ξύλινες βιβλιοθήκες που φτάνουν μέχρι το ταβάνι
Το βιτρό φέρει τη λατινική φράση “Decus in Labore”, που σημαίνει «Τιμή μέσα από την εργασία» — μια φράση που εκφράζει την αγάπη των ιδρυτών για τα βιβλία και τη γνώση.
Οι τοίχοι κοσμούνται επίσης από ζωγραφικές παραστάσεις που συμβολίζουν την Τέχνη και την Επιστήμη, υπογραμμίζοντας τον ρόλο του βιβλίου ως γέφυρα ανάμεσα στους δύο αυτούς κόσμους
Η βιβλιοθήκη που θυμίζει Hogwarts
Η ατμόσφαιρα της Livraria Lello συχνά κάνει τους επισκέπτες να πιστεύουν ότι βρίσκονται μέσα σε σκηνικό φαντασίας.
Δεν είναι τυχαίο ότι πολλοί συνδέουν το βιβλιοπωλείο με τον κόσμο του Harry Potter. Η συγγραφέας J. K. Rowling έζησε για ένα διάστημα στο Πόρτο τη δεκαετία του 1990 και επισκεπτόταν συχνά το βιβλιοπωλείο. Πολλοί πιστεύουν ότι η εντυπωσιακή σκάλα και η ατμόσφαιρα του χώρου ενέπνευσαν στοιχεία της βιβλιοθήκης του Hogwarts.
Παρότι η ίδια δεν το έχει επιβεβαιώσει επίσημα, ο μύθος αυτός έκανε το βιβλιοπωλείο ακόμη πιο διάσημο.
Από βιβλιοπωλείο σε παγκόσμιο αξιοθέατο
Σήμερα η Livraria Lello θεωρείται ένα από τα πιο εντυπωσιακά βιβλιοπωλεία στον κόσμο και εμφανίζεται συχνά σε διεθνείς λίστες ταξιδιωτικών οδηγών και περιοδικών.
Κάθε χρόνο εκατοντάδες χιλιάδες επισκέπτες περνούν την πόρτα της για να ζήσουν μια εμπειρία που συνδυάζει:
- αρχιτεκτονική
- λογοτεχνία
- ιστορία
- και καθαρή ταξιδιωτική μαγεία
Η είσοδος γίνεται πλέον με εισιτήριο, το οποίο μπορεί να αφαιρεθεί από την αγορά ενός βιβλίου — ένας τρόπος να προστατευτεί το ιστορικό κτίριο και να συνεχίσει να λειτουργεί ως πραγματικό βιβλιοπωλείο.
Το 2026 μάλιστα το κτίριο αναγνωρίστηκε επίσημα ως εθνικό μνημείο της Πορτογαλίας, επιβεβαιώνοντας την τεράστια πολιτιστική του αξία.
Ένας λόγος ακόμη για να ταξιδέψει κανείς στο Πόρτο
Το Πόρτο είναι μια πόλη γεμάτη γέφυρες, ιστορία και κρασί. Όμως η Livraria Lello αποδεικνύει ότι το ταξίδι μπορεί να είναι και λογοτεχνικό. Μέσα σε αυτό το μικρό αλλά μαγευτικό κτίριο, ο επισκέπτης αντιλαμβάνεται ότι τα βιβλία δεν είναι απλώς αντικείμενα. Είναι πύλες σε άλλους κόσμους. Και ίσως γι’ αυτό, όσοι ταξιδεύουν στο Πόρτο δεν φεύγουν μόνο με φωτογραφίες. Φεύγουν με την αίσθηση ότι περπάτησαν για λίγο μέσα σε μια ιστορία.